E-learning video voor publieke sector: WCAG 2.2 in de praktijk

Sinds 28 juni 2025 is WCAG 2.2 op AA-niveau wettelijk verplicht voor de publieke sector en het onderwijs, in Nederland en de rest van de EU. Dat geldt ook voor e-learning video. Wij maken kennisclips en e-learning voor ministeries en gemeenten, en zien telkens hetzelfde patroon: L&D-teams ontdekken pas tijdens een audit of na een klacht van een burger dat hun bestaande e-learning niet voldoet. Dat is te laat, en onnodig duur.

Daarom zetten we in dit artikel de concrete eisen op een rij, plus een checklist waarmee jullie elk productiehuis kunnen toetsen. Ook ons.

Wat WCAG 2.2 vereist voor video

Voor e-learning video op AA-niveau gelden vijf concrete eisen:

• Ondertiteling synchroon met audio. Niet alleen de letterlijke spraak, ook sprekeridentificatie en relevante geluiden.
• Audiodescriptie of een tekstuele alternatieve track. Voor video waarin visuele informatie niet door de hoofdaudio wordt gedekt.
• Transcript beschikbaar als tekstbestand. Voor doorzoekbaarheid, vertaling en assistive technology.
• Bedieningselementen toegankelijk via toetsenbord. Voor interactieve modules: alle keuzes uitvoerbaar zonder muis.
• Contrast en leesbaarheid van overlay-tekst. Minimaal 4,5:1 contrastratio voor normale tekst.

Voor AAA-niveau gelden aanvullende eisen, maar die zijn voor de meeste opdrachtgevers in de publieke sector niet verplicht. AA is de wettelijke baseline.

Wat dit betekent voor productie

WCAG-compliance is geen achteraf-stickertje. In onze Kraakhelder-methode beginnen we bij de boodschap, niet bij het beeld, en de WCAG-laag plannen we mee vanaf de scriptfase. Kleurcontrast, voice-over timing, overlay-positie: achteraf bijstellen is duurder dan vooraf goed plannen. Zo pakten we het ook aan bij de kennisclips voor het Ministerie van Defensie.

Concrete impact op de planning:

• Scriptfase: 1 tot 2 dagen extra voor het audiodescriptie-script en de eindredactie van het transcript
• Productiefase: 0 dagen extra, mits vooraf goed gepland
• Postproductie: 2 tot 4 dagen extra voor synchronisatie, kwaliteitscontrole en exports

Drie veelgemaakte fouten

Auto-gegenereerde ondertiteling als finale versie. YouTube's auto-captions en vergelijkbare tools halen 80 tot 90 procent accuratesse. Voor WCAG AA-compliance is dat niet genoeg. Er moet een mens meekijken.

Audiodescriptie pas overwegen als de toezichthouder erom vraagt. Veel organisaties hopen onder de radar te blijven. Het risico: een klacht van een burger leidt tot een herstelverzoek binnen 30 dagen, plus reputatieschade. Vooraf regelen kost een fractie van achteraf herstellen.

Transcript als PDF in plaats van tekstbestand. PDF's zijn vaak niet toegankelijk voor screen readers. Lever transcripts als HTML of platte tekst.

Checklist voor opdrachtgevers

1. Vraag het productiehuis om een WCAG-compliance statement bij de offerte
2. Vraag met welke testtool het productiehuis verifieert: WAVE, AXE, of een handmatige check door een blinde reviewer
3. Spreek vooraf af wie de ondertiteling eindredigeert: het productiehuis, jullie zelf, of een externe specialist
4. Plan bij grote rollouts een sample-check met een blinde of slechtziende reviewer
5. Documenteer compliance per video voor jullie eigen audit-trail

Wat het kost

Een standaard WCAG AA-set voor een e-learning video van 90 seconden: 1.500 tot 3.500 euro, afhankelijk van de complexiteit. Voor een serie van 10 video's: 8.000 tot 18.000 euro totaal. Dit zit bij ons standaard in de offerte voor publieke sector en onderwijs, niet als meerwerk.

Veelgestelde vragen

Geldt WCAG ook voor interne e-learning?
Voor de publieke sector ja. Voor private organisaties hangt het af van het type informatie en de doelgroep, maar compliance is altijd de verstandige keuze.

Hoe vaak moet ik WCAG-compliance hercontroleren?
Bij elke wijziging, of jaarlijks bij ongewijzigde content.

Wat als wij nu non-compliant content hebben?
Maak een risico-inventarisatie en pak de content met het meeste bereik eerst aan. Wij ondersteunen graag bij retrofit-trajecten.

Volgende stap

Heeft jullie organisatie e-learning video die nog niet voldoet aan WCAG 2.2? Wij doen graag een vrijblijvende quick-scan met retrofit-plan. Start een project en we brengen het samen in kaart.